.jpg)
Nhắc đến Hội An là nghĩ ngay đến Chùa Cầu, một công trình ghi dấu ấn lịch sử qua hàng trăm năm tuổi. Đặc biệt, Chùa Cầu còn là biểu tượng trên tờ tiền mệnh giá 20 nghìn đồng Việt Nam.
Chùa Cầu lung linh về đêm
Hiện nay chưa xác định được chính xác thời gian xây dựng Chùa Cầu. Chỉ biết rằng ngày xưa những thương gia Nhật đã góp tiền để xây dựng một chiếc cầu nối làng Minh Hương và Cẩm Phô. Công trình này gồm có hai phần: Cầu và Chùa. Vừa là nơi kết nối giao thông vừa là địa điểm tâm linh của người dân phố Hội. Vì thế nơi đây có tên là Chùa Cầu. Cùng với đó, để ghi nhớ nguồn gốc xuất xứ của công trình lịch sử này, người dân còn gọi là cầu Nhật Bản. Tên gọi này được ghi trong thư tịch cổ Việt Nam từ năm 1617.
Từ nguồn gốc xác minh của tên gọi cầu Nhật Bản. Người dân đã ước tính công trình này xuất hiện từ thế kỷ 16. Theo nghiên cứu của tác giả Vũ Đức Tân đăng trên Tạp chí Việt Nam viết rằng Chùa Cầu được xây dựng vào năm 1593. Kết quả này cũng được một tác giả nước ngoài viết trên báo The Asian Wall Street Journal.
Xoay quanh Chùa Cầu là cả một dòng chảy lịch sử của nước ta thời bấy giờ. Lúc đó, Hội An là nơi giao thương của các nền văn hóa. Trong đó, Trung Hoa và Nhật Bản là hai quốc gia có số người định cư, buôn bán đông đúc tại phố Hội. Lịch sử ghi rằng, một bên từ Cầu trở lên khu phố đường Nguyễn Thị Minh Khai là nơi sinh hoạt của người Nhật. Từ Cầu trở xuống đường Trần Phú là khu vực của người Hoa. Sự phân chia này giúp họ tiện đường buôn bán, làm ăn.
Chùa Cầu vẫn giữ được nét cổ kính nguyên thủy sau 4 lần trùng tu
Đến nay, Chùa Cầu đã trải qua 4 lần trùng tu. Bao gồm thời Võ Khương Phúc Khoát (1763), thời vua Gia Long (1817), thời vua Tự Đức (1875), thời vua Khải Định (1917). Vì thể công trình này dần dần in dấu ấn kiến trúc Việt. Chùa được lợp bằng mái ngói âm dương, có tuổi thọ lên đến 50 năm. Đặc điểm của ngói âm dương là có một đầu lồi, một đầu lõm giúp dễ dàng liên kết các viên ngói lại với nhau. Đặc biệt mái ngói âm dương còn gắn liền với quan niệm về phong thủy. Thể hiện nguồn sinh lực tích cực, phong thủy tốt cho Chùa Cầu.
Cùng với đó, Chùa thờ Bắc Đế Trấn Võ, là vị thần bảo hộ xứ sở. Thần giúp ban niềm vui, những điều tốt lành cho con người. Ngoài ra hai bên đầu chùa thờ hai linh vật để trấn yểm là Linh Hầu và Thần Khuyển. Đối với người Nhật, khỉ và chó là hai con vật mà họ sùng bái và tin tưởng nhất. Theo truyền thuyết, khi xây dựng Chùa Cầu, người Nhật đã xây thêm 2 linh vật này để trấn yểm quái vật Namazu. Họ cho rằng Namazu đã gây động đất ở Nhật Bản. Lưng của thủy quái vắt qua Chùa Cầu, gây lụt lội và làm ăn bất ổn. Vì thế, để người Hoa và Nhật yên ổn làm ăn, họ đã xây dựng chiếc cầu có hình như thanh kiếm đâm xuống lòng nước và có hai linh vật cai quản.
Một góc Hội An
Lại có người cho rằng hai linh vật này có ngụ ý về thời gian xây dựng kéo dài 3 năm. Bắt đầu từ năm Thân và hoàn thiện vào năm Tuất. Đây cũng là một lý giải được nhiều người truyền tai nhau. Có một điều lạ là 2 linh vật này đều được làm bằng gỗ. Thế nhưng nếu thoạt nhìn qua, nhiều người sẽ nghĩ tượng được tạc bằng đá.
Là một công trình độc đáo và có chiều dài lịch sử, Chùa Cầu đã được chọn in trên tờ 20 nghìn đồng. Đó cũng chính là một minh chứng cho những giá trị văn hóa, lịch sử mà công trình này đem lại cho dân tộc. Năm 1990, nơi đây được công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc Gia.
Hiện tại chùa Cầu là nơi được rất nhiều du khách lựa chọn khám phá khi đi du lịch đến Quảng Nam. Ngoài sự cổ kính khi đến với Hội An nói chung và Chùa Cầu nói riêng thì nơi đây cũng là minh chứng rõ nét của giá trị lịch sử ngàn năm văn hiến của nước Việt ta. Chùa Cầu chắc chắn sẽ luôn là biểu tượng hùng vĩ tượng trưng cho văn hóa của người dân xứ Quảng bây giờ và cho thế hệ mai sau. Nếu có dịp bạn hãy dành thời gian đến ghé thăm và tìm hiểu nét đẹp văn hoá, lịch sử của Chùa Cầu nhé!
XUÂN BÌNH
